Ferdi Özbeğen Plakları: Nereden Başlamalı?

Bir sahne, bir piyano ve hem çalıp hem söyleyen bir adam. Ferdi Özbeğen'in plaklarını çaldığında o salon odana kurulur. Bu rehber, o salona hangi plakla gireceğini seçmen için.

Kısaca Ferdi Özbeğen

Ferdi Özbeğen 17 Ağustos 1941'de İzmir'de doğdu, 28 Ocak 2013'te İstanbul'da hayatını kaybetti. Müzik eğitimine 11 yaşında, ortaokulla birlikte özel derslerle başladı. Piyano çalarak şarkı söyleyen "piyanist şantör" tarzının öncülerinden sayılıyor. 1965'te Ferdi Özbeğen Orkestrası ile Hürriyet'in Altın Mikrofon yarışmasına "Kes Kes" ve "Sandığımı Açamadım" ile katıldı. Orkestrası 1974'e kadar çeşitli mekânlarda çaldı, sonra Şefik Uyguner'in orkestrasına geçti. İlk albümü Ferdi Özbeğen'le 45 Dakika 1977'de çıktı; 1977'den 1993'e kadar her yıl en az bir albüm çıkardı. Repertuvarında taverna müziği, aranjman, pop ve alaturka yan yana durur.

İlk plağın için 5 öneri

Ferdi Özbeğen'le Sohbet (1978)

Kervan Plak'tan çıkan ve Altın Plak ödülü alan albüm. Adına yakışır biçimde, sanki masanda oturan biriyle konuşur gibi akan on üç şarkı. A yüzü "Bir Tanrıyı Bir de Beni Unutma" ile açılıyor, B yüzü "Kalk Gidelim" ile kapanıyor. İlk albümünden bir yıl sonra geldi.

İğneyi şuraya bırak: Bir Tanrıyı Bir de Beni Unutma

Mutluluklar (1980)

Yine Kervan Plak'tan, bu kez Platin Plak ve Altın Piyano ödülüyle. B yüzü "Tanrıya Feryat" ile açılıyor; aynı yıl bu adla bir Ferdi Özbeğen filmi de çıktı. A yüzü "Söz Yok" ile açılıyor. Sohbet'i sevdiysen doğrudan buraya geç.

İğneyi şuraya bırak: Tanrıya Feryat

Bir Sır Gibi (1982)

Yaşar Plak döneminin ilk yıllarından bir plak. "Seni Terkedeceğim" ve "Yok Yok Yalan Deme" gibi 80'lerin başında yeniden yorumladığı şarkılar burada. A yüzünü açan "Gündüzüm Seninle" ise İzmir'de Altay taraftarlarının sevdiği bir şarkı oldu.

İğneyi şuraya bırak: Gündüzüm Seninle

Seviyorum Delicesine (1983)

On iki parçalık plak "Kandil" ile açılıyor. Bu da 80'lerin başında yeniden yorumladığı şarkılardan; 1998'de bir albümüne de adını verdi. Kervan yıllarından sonra Yaşar Plak dönemini tanımak için iyi bir durak.

İğneyi şuraya bırak: Kandil

Piyanist (1984)

Adı her şeyi anlatıyor. Plakta iki dünya yan yana: A yüzünde "Elega"dan "Her Gece", "La Boheme"den "Giden Sensin" gibi yabancı şarkıların Türkçe yorumları, B yüzünde "Gurbette Sevgilim", "Bir Gülü Sevdim" ve "Bir Sevgi İstiyorum" gibi alaturka parçalar. Hangi tarafını daha çok sevdiğini bulmak için iyi bir plak.

İğneyi şuraya bırak: Giden Sensin

Bunu biliyor muydun? 1984'te zor duruma düşen Yaşar Plak'ı toparlayan isim Ferdi Özbeğen oldu. Aynı yıl şirketten çıkan Sizin Seçtiklerinizle bir "best of" seçkisiydi.

Plağını alırken

Ferdi Özbeğen'in 70'lerin sonu ve 80'lerdeki plakları iki şirkete bölünüyor. Etikete bakınca hangi döneme ait olduğunu hemen anlarsın.

• Kervan Plak (1978'den itibaren): Orhan Gencebay ve Yaşar Kekeva'nın 1972'de kurduğu şirket. Sohbet'in katalog numarası LP. 37, Mutluluklar'ınki LP53.
• Yaşar Kekeva ve Yaşar Plak (1980 sonundan itibaren): Bu dönemin ilk plağı Nice Yıllara. Katalog numaraları farklı biçimlerde yazılıyor: Bir Sır Gibi'de YK 12, Piyanist'te YK - 23, Seviyorum Delicesine'de LP.16 görürsün. Satıcıdan etiketin fotoğrafını iste ve karşılaştır.
• Almanya baskıları: Nice Yıllara'nın 1980 tarihli bir Türküola baskısı da var. Etiketteki ülke ve şirket adına bak.
• Yeni basımlar: 2001 tarihli Ayrılmayalım 2020'de Elenor Müzik'ten, elektronik çalgılar yerine canlı icrayla kaydedilen 1991 tarihli Şarkılarım ise 2021'de Yaşar Plak'tan plak olarak çıktı. Bu iki albümün plakları, ilk çıkış yılından sonraki basımlar.
• Derlemeyi ayırt et: Sizin Seçtiklerinizle (1984, Yaşar Plak LP-26) bir seçki albümü. İlk kez çıkan şarkılar arıyorsan stüdyo albümlerine yönel.
• Kaset ve CD dönemi: 90'lardan sonraki albümlerin bir kısmı, örneğin Kandil (1998), kaynaklarda CD olarak geçiyor. Plak arıyorsan önce plak baskısı olup olmadığını kontrol et.

Durum notlarını da düz Türkçeye çevir: NM neredeyse kusursuz, dikkatle çalınmış bir plak. VG+ yakından bakınca hafif izler görülen ama temiz çalan bir plak. VG ise sessiz bölümlerde tıs ve tık duyabileceğin bir plak. Ayrıntılar için plak durumu rehberine bak. Dönemin plak dünyasını merak ediyorsan Türk plak tarihi rehberi de seni bekliyor.

Bunu sevdiysen

• Okay Temiz: 1967'den itibaren Ferdi Özbeğen Orkestrası'nda çaldı. Türkiye'de cazın öncülerinden sayılıyor; Türk ezgilerini cazla buluşturan plaklarına bak.
• Esin Engin: 1968'den itibaren aynı orkestradaydı. Türk popunun ve Türk sanat müziğinin birçok şarkısında besteci ve düzenleyici olarak imzası var.
• Bülent Ersoy: Sohbet'i açan "Bir Tanrıyı Bir de Beni Unutma"yı o da plağa aldı. Aynı şarkıyı iki farklı sesten dinle.

Ferdi Özbeğen'in plak.com'daki plaklarına ve güncel fiyatlarına buradan bakabilirsin. Doğrudan bir albüm arıyorsan Piyanist ile başla.